رنگ‌های گیاهی: از روناس تا نیل

روناس ریشه‌ی گیاهی است که رنگ قرمز گرم می‌دهد؛ همان قرمزی که در لباس‌های مینیاتورهای مکتب تبریز می‌بینید. ریشه‌ها را می‌جوشانند، آب را تبخیر می‌کنند و رسوب باقی‌مانده را آسیاب می‌کنند.

نیل داستان دیگری دارد: رنگ آبی سرد و عمیق که از برگ‌های گیاه نیل به دست می‌آید و در آب حل می‌شود اما با یک واکنش ساده ته‌نشین می‌شود. همین ته‌نشینی، رنگدانه‌ی پایداری می‌سازد که قرن‌ها روی کاغذ مانده است.

«ابزار درست، کار را سریع‌تر نمی‌کند؛ اشتباه‌های اجتناب‌پذیر را حذف می‌کند.»

— یادداشت کارگاه ماهورا

زنگار یا سبز شنگرف، حاصل واکنش مس با سرکه است و سایه‌ی سبز خاصی دارد که هیچ رنگ مصنوعی دقیقاً تکرارش نمی‌کند. لاجورد هم که گران‌ترین رنگ تاریخ مینیاتور بوده، از سنگ استخراج و چند مرحله شسته می‌شود تا آبی خالص آن به دست آید.

نکته‌ی عملی: رنگدانه‌ی گیاهی را همیشه با بایندر مناسب ببندید. آب‌گام برای کار روی کاغذ، و زرده‌ی تخم‌مرغ برای کارهایی که به ماندگاری بیشتر نیاز دارند.